بررسی تغییرات جمعیت شته های کلزا و دشمنان طبیعی غالب آنها در اهواز

نوع مقاله: علمی پژوهشی-فارسی

نویسندگان

1 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد حشره شناسی، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران، اهواز (Afrooz.farsi@yahoo.com)

2 استادیار گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز

3 دانشیار گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز

4 عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان خوزستان

چکیده

در این تحقیق تغییرات جمعیت شته­های کلزا و دشمنان طبیعی غالب  آنها در طول سال های 87-1386 با نمونه­برداری تصادفی از 50 بوته به صورت هفته­ای دو بار در مزرعه کلزا مورد بررسی قرار گرفت. 3 گونه شته به اسامی شته خردل، Lipaphis erysimi Kalt.،شته سبز هلو،Sulzer  Myzus persicae، و شته مومی کلم،Brevicoryne brassicae L.،شناسایی شدند. شته خردل با فراوانی نسبی 79 درصد گونه غالب شناخته شد و شته های مومی کلم و سبز هلو به ترتیب با فراوانی نسبی 12 و 9 درصد در رده­های بعدی قرار گرفتند. شته خردل در نیمه دوم آذر، شته سبز هلو در نیمه اول دی و شته مومی کلم در نیمه دوم بهمن ماه ظاهر شدند. جمعیت شته­های خردل و سبز هلو  در نیمه دوم اسفند ماه و شته مومی کلم در اواخر اسفند ماه به اوج رسیده و در نهایت در اواخر فروردین ماه با گرم شدن هوا ناپدید گردیدند. شکارگرهای مهم آنها عبارتند از کفشدوزک Coccinella septempunctata L.، مگس­ سیرفید Episyrphus balteatus De Geer   و  بالتوری Chrysoperla carnea Stephens که فراوانی نسبی آنها به ترتیب 69، 24 و 7 درصد بود. اوج جمعیت کفشدوزک­ها در نیمه دوم اسفند، مگس­ها در اواخر اسفند و بالتوری­ها در نیمه دوم فروردین ماه مشاهده شد. همچنین یک گونه پارازیتوئیدDiaeretiella rapae Mclntosh و دو گونه هیپرپارازیتوئید Pachyneuron aphidis Bouche و  Aphidencyrtus aphidovorus Mayr از شته­های مومیایی شده کلزا شناسایی گردید. بیشترین درصد پارازیتیسم در نیمه اول فروردین 32 درصد و میانگین کل درصد پارازیتیسم بر اساس شته­های مومیائی شده  حدود 13درصد مشاهده شد.

عنوان مقاله [English]

Population Dynamics of Canola Aphids and Their Dominant Natural Enemies in Ahvaz

نویسندگان [English]

  • Afrooz Farsi 1
  • Farhan Kocheili 2
  • Ebrahim Soleymannejadian 3
  • Yadollah Khajehzadeh 4
چکیده [English]

In this research, population fluctuation of canola aphids and their natural enemies were investigated during 2007-2008. Random samples of 50 plants were taken twice a week. Mustard aphid (Lipaphis erysimi Kalt.), green peach aphid(Myzus persicae Sulzer)and cabbage aphid (Brevicoryne brassicae L.) were recorded on canola. However,the mustard aphid with relative frequency of 79% was dominant. The cabbage aphid and green peach aphid ranked second and third with relative frequencies of 12% and 9% respectively. The mustard aphid appeared in mid December, the green peach aphid in late December-early January and the cabbage aphid in mid February. The mustard aphid and green peach aphid peaked in middle of March and cabbage aphid peaked in late of March, then after their number decreased in late April. Predatory species Coccinella septempunctata L., Episyrphus balteatus De Geer and Chrysoperla carneaStephens with the relative frequencies of 69%, 24% and 7% were collected on canola respectively. Coccinellids, syrphids and chrysopids peaked in middle of March, late of March and in middle of April, respectively. PrasitoidDiaeretiella rapae Mclntosh and two hyperparasitoids Pachyneuron aphidis Bouche and Aphidencyrtus aphidovorus Mayr were obtained from mummies. The highest percent of the parasitism was 32% in late March, early April and the average precent of parasitism was 13%.